Núi lửa Hòn Sỏi

Thứ sáu - 16/10/2020 12:13
Nằm cạnh núi lửa Giếng Tiền, đường kính miệng khoảng 300m, đường kính ngoài 500m, tổng diện tích 1.500m2, núi lửa Hòn Sỏi có hình vành khuyên, khuyết mất góc phía Bắc. Một cách trực quan về tên “Hòn Sỏi” đã phản ánh chính xác cấu tạo của nó - toàn những cục, hòn rất xốp, kích thước cỡ viên bi, viên sỏi, quả trứng... sắp xếp sát nhau nhưng không dính với nhau, khua một xẻng là rơi xuống rào rào. Thế mà qua mấy ngàn năm Hòn Sỏi vẫn còn tới ngày nay, có lẽ nhờ vào thảm phủ thực vật mọc bên trên, và vì thế mà được đặt tên là Mộc theo âm dương ngũ hành chăng?

Cơ chế thành tạo núi Hòn Sỏi rất đặc biệt. Dòng dung nham ban đầu rất nhiều chất bốc nhưng không đủ lớn để nổ, cơ bản nó chỉ đùn lên từ từ, có nổ cũng rất nhẹ, rất yếu. Các chất bốc thoát dần ra trong lúc cả khối dung nham nguội dần, kết quả là thành các hòn xốp nhẹ gắn kết với nhau hết sức rời rạc. Một ít mảnh dung nham bị bắn nhẹ lên không trung. Thời gian trong không khí ngắn nhưng cũng đủ để vỏ ngoài của chúng bị nguội nhanh, tạo thành một lớp thủy tinh rất mỏng, chỉ khoảng 1mm. Rơi ngay xuống cái miệng núi lửa ở bên dưới, tuy vẫn còn rất nóng nhưng nhiệt độ đã không còn đủ cao để làm nóng chảy lại toàn bộ các mảnh này nữa. Chỉ có đôi chỗ các hòn, các mảnh nóng chảy để chúng hơi dính lại với nhau, như kiểu ta hàn đính vậy. Điều đặc biệt nữa là tuy rất xốp và nhẹ nhưng khác với một loại đá núi lửa khác - gọi là đá bọt - những hòn cuội, sỏi này nặng hơn nước, do vậy vẫn chìm được trong nước.

Ít nhất một pha phun trào thực thụ tiếp theo đã phá vỡ phần phía Bắc của núi Hòn Sỏi. Dòng dung nham này còn chảy hàng kilomet ra mãi bờ biển, đánh dấu đường đi của nó bằng các tảng, cục dung nham, cuốn theo cả cuội, sỏi đã hình thành từ trước. Dưới tác động của biển, những hòn cuội, sỏi này bị mài tròn hơn nhiều so với “bạn bè” của chúng ở núi Hòn Sỏi.

Tại một điểm lộ thấy cuội, sỏi núi lửa bị tro bụi phủ lên trên, chứng tỏ Hòn Sỏi hình thành sau một chút, nhưng vẫn trước một số đợt phun nổ cuối cùng của núi lửa Giếng Tiền.
 
Những tin mới hơn
Những tin cũ hơn

Liên hệ quảng cáo 02553.829.473

Ban quản lý Công viên địa chất Lý Sơn - Sa Huỳnh

Địa chỉ: 105 Hùng Vương, TP Quảng Ngãi, Tỉnh Quảng Ngãi, Việt Nam.
Số điện thoại: 02553.829.473.
Email: lysongeoparkvn@gmail.com
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây